พระราชจริยวัตรในฐานะ "บิดา" ของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเป็นอย่างไร พระราชดำริของพระองค์ต่อ "บุตร" เป็นแบบไหน ? แง่มุมหนึ่งที่เราในปัจจุบันอาจรู้สึกสัมผัสหรือสันนิษฐานได้ คือการมองผ่านเรื่องราวในพระประวัติของพระเจ้าลูกยาเธอ พระองค์เจ้าอาภากรเกียรติวงศ์

Writer : นิธิ วติวุฒิพงศ์

23 October 2020

ปิยมหาราชา กับอาภาราชกุมาร

WRITER : นิธิ วติวุฒิพงศ์

พระราชจริยวัตรในฐานะ “บิดา” ของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเป็นอย่างไร พระราชดำริของพระองค์ต่อ “บุตร” เป็นแบบไหน ? แง่มุมหนึ่งที่เราในปัจจุบันอาจรู้สึกสัมผัสหรือสันนิษฐานได้ คือการมองผ่านเรื่องราวในพระประวัติของพระเจ้าลูกยาเธอ พระองค์เจ้าอาภากรเกียรติวงศ์

มรดกจากหมอพร หมอเทวดาของประชาชน

WRITER : ฑิตยา ชีชนะ

จากความสนพระทัย และการทรงเรียนรู้ สู่พระกรณียกิจของกรมหลวงชุมพรฯ ในพระนาม “หมอพร” เมื่อกว่า 100 ปีที่แล้ว องค์ความรู้ในพระองค์อันเป็นมรดกที่ตกทอดมาถึงปัจจุบัน อาจสร้างคุณประโยชน์อย่างไรบ้างต่อสังคมไทย

78 วันเหนือผืนน้ำ ภาพสะท้อนพระปรีชาของ “กรมหลวงชุมพรฯ” บนเรือพระร่วง

WRITER : นิธิ วติวุฒิพงศ์ / ฑิตยา ชีชนะ

มองจากปัจจุบันย้อนกลับไป เราเห็นความท้าทายใดบ้างที่อาจเกิดขึ้น ตลอดระยะเวลา 78 วันที่เรือหลวงพระร่วงเดินทางไกลจากอังกฤษสู่สยามประเทศ และสิ่งเหล่านั้นสะท้อนถึงพระปรีชาของกรมหลวงชุมพรฯ ในแง่มุมใด ระหว่างที่ทรงนำเรือรบจากเงินเรี่ยไรของชาวสยามกลับสู่มาตุภูมิ

ถอดรหัสสายสัมพันธ์ไร้บทบันทึก ระหว่างหลวงปู่ศุขกับหมอพร

WRITER : นิธิ วติวุฒิพงศ์

ความสัมพันธ์ใกล้ชิดฉันศิษย์และอาจารย์ ระหว่างกรมหลวงชุมพรฯ กับหลวงปู่ศุข แห่งวัดปากคลองมะขามเฒ่า เป็นที่รับรู้กันกว้างขวางมายาวนาน หากสิ่งหนึ่งที่เป็นลักษณะร่วมกันระหว่างกรมหลวงชุมพรฯ และหลวงปู่ศุข ที่มีผู้กล่าวถึงน้อยมากในยุคหลังก็คือ การเป็นผู้ศึกษาวิชาแพทย์ ทรงความรู้แตกฉานในตำรายา และใช้ความรู้นี้เพื่อประโยชน์แก่คนทั่วไป โดยไม่มุ่งหวังอามิสสินจ้าง

“หมอพร หมอเทวดา” ในหน้าประวัติศาสตร์การแพทย์สยาม

WRITER : นิธิ วติวุฒิพงศ์

แม้พระกรณียกิจที่พลเรือตรี พระเจ้าพี่ยาเธอ กรมหมื่นชุมพรเขตรอุดมศักดิ์ ทรงกระทำระหว่างทรงออกจากราชการ จะมีอยู่หลายด้าน แต่พระกรณียกิจอันเป็นที่กล่าวขานมาถึงปัจจุบันว่า ได้สร้างคุณูปการแก่ผู้คนทุกชนชั้นอย่างกว้างขวาง ก็คือการทรงศึกษาวิชาแพทย์ กระทั่งทรงสามารถปรุงยา และทรงรักษาผู้ป่วยเจ็บเป็นจำนวนมากมาย ในพระนาม “หมอพร”

สืบทอดพระปณิธานสานต่อพระปรีชา “มรดกแห่งองค์บิดา” กับการพัฒนาราชนาวีไทย

WRITER : ฑิตยา ชีชนะ

จากระยะเวลากว่า 7 ปี ที่พระองค์เจ้าอาภากรเกียรติวงศ์ทรงศึกษาสรรพวิชาต่าง ๆ รวมทั้งวิชาการทหารเรือจากประเทศอังกฤษ สู่การทรงนิวัตสยาม ทรงนำเอาองค์ความรู้และประสบการณ์มากมาย มาปรับปรุงและพัฒนาศักยภาพของกองทัพเรือสยามเรื่อยมา ถึงแม้ช่วงเวลาที่พระองค์ทรงรับราชการทั้งหมดนั้นจะครอบคลุมระยะเวลาเพียง 17 ปี แต่รากฐานที่พระองค์ได้ทรงปลูกไว้นั้น บัดนี้ได้แตกหน่อออกผลเป็นที่ประจักษ์ทั่วผืนน้ำและแผ่นดินไทย

รากฐานจากองค์บิดา ในวิชาพยากรณ์ ลม น้ำ ฟ้า

WRITER : นิธิ วติวุฒิพงศ์ / ฑิตยา ชีชนะ

ชวนกันมองให้ลึกถึงอีกหนึ่งพระกรณียกิจ จากพระปรีชาทางวิทยาการแห่ง “องค์บิดาของทหารเรือไทย” ที่เป็นรากฐานสำคัญในศาสตร์แห่งการพยากรณ์ ลม น้ำ ฟ้า ซึ่งล้วนอยู่ใกล้ตัวทุกคนทั้งประเทศ จนใครหลายคนอาจลืมนึกถึง

“เสด็จเตี่ย” กับพระภารกิจในเปลวเพลิง

WRITER : ฑิตยา ชีชนะ

ทหารเรือกับสายน้ำเป็นของคู่กันเสมอมาฉันใด การระงับเหตุอัคคีภัยก็เป็นของคู่กับกองดับเพลิงทหารเรือในอดีตฉันนั้น ภารกิจนี้ดูเหมือนไม่เกี่ยวข้องกับความรู้ความสามารถในวิชาหหารเรือ แต่พระกรณียกิจของพระองค์เจ้าอาภากรเกียรติวงศ์ระหว่างเหตุเพลิงไหม้ ก็ได้สร้างเรื่องราวเป็นที่จดจำมาถึงปัจจุบันนี้

สอนศิษย์แบบไหน ปลูกฝังสิ่งใด ในสไตล์ “เสด็จเตี่ย”

WRITER : นิธิ วติวุฒิพงศ์

ย้อนพินิจแนวทางการทรงสอน สะท้อนพระดำริการทรงสร้างคนมาสืบสานพระปณิธาน ทรงมุ่งปลูกฝังสมรรถนะแบบไหน นอกเหนือจากเดินเรือได้และรบเป็น

ถอดรหัสบทเพลงราชนาวีสยาม สู่พระปรีชาหลากแขนงแห่งคีตศิลป์

WRITER : ฑิตยา ชีชนะ

จากบทเพลงปลุกใจที่ขับร้องกันทั้งทหารเรือและพลเรือน พระปรีชาทางด้านดนตรีของเสด็จในกรมหลวงชุมพรฯ ไม่ได้จำกัดอยู่เพียงการทรงนิพนธ์บทเพลงเท่านั้น แต่ยังมีเบื้องลึกเบื้องหลังอีกมาก ที่เราอยากจะชวนท่านทั้งหลายมาร่วมรับรู้ไปพร้อม ๆ กัน

1 2 3